Mánaðarskipt færslusafn fyrir: október 2013

Loftslagsflóttamaður sækir um hæli

Birt þann af
Svara

KiribatiIoane Teitiota, 37 ára fjölskyldufaðir frá Kiribati, hefur farið þess á leit við áfrýjunardómstól í Auckland á Nýja-Sjálandi að hann snúi við fyrri ákvörðun um að synja Ioane um hæli sem loftslagsflóttamaður. Upphaflega ákvörðunin var byggð á því að lagarök skorti, þar sem lífi umsækjandans væri ekki ógnað þótt hann sneri til fyrri heimkynna. Ione heldur því fram að fjölskyldan sé ekki óhult á Kiribati, þar sem hækkað sjávarborð sé þegar farið að leiða til mengunar drykkjarvatns, uppskerubrests og eyðileggingar heimila í flóðum. Flóttamannalöggjöfin sé úrelt að því leyti að hún nái ekki til loftslagsógna. Kiribati er eyjaklasi á Suður-Kyrrahafi, og er meðalhæð lands þar aðeins um 2 m.y.s. Yfirvöld þar hafa keypt land á Fijieyjum þar sem áformað er að reisa byggðir fyrir fólk frá Kiribati. Einnig er unnið að menntunarátaki undir yfirskriftinni „þjóðflutningar með reisn“, sem ætlað er að búa íbúa sem best undir vistaskiptin.
(Sjá frétt PlanetArk 17. október).

Ný tækni í vetnisframleiðslu

Birt þann af
Svara

SkolpvetnisbunadurHópur vísindamanna undir stjórn Yat Li, aðstoðarprófessors í efnafræði við Háskólann í Santa Cruz í Kaliforníu, hefur þróað búnað sem framleiðir vetni úr fráveituvatni og sólarljósi með hjálp örvera en án utanaðkomandi orku. Hugmyndin byggir á samnýtingu tvenns konar efnarafala, sem báðir geta framleitt vetni einir og sér, en þurfa til þess vægan rafstraum. Búnaður Li og félaga hefur enn sem komið er aðeins verið prófaður í tilraunastofu, en nýtingarmöguleikarnir eru miklir ef takast má að þróa búnaðinn til nota í hreinsistöðvum fyrir fráveituvatn. Með þessu fæst ekki aðeins vetni án mikillar fyrirhafnar eða rekstrarkostnaðar, heldur brotna lífræn mengunarefni í fráveituvatninu niður í leiðinni.
(Sjá frétt Science Daily 10. október).

Þjóðverjar koma í veg fyrir samkomulag um minnkandi útblástur frá bílum

Birt þann af
Svara

Peter AltmaierUmhverfisráðherrar ríkja ESB létu í gær undan þrýstingi þýskra stjórnvalda og lögðu til hliðar fyrirliggjandi samkomulag um að meðalkoltvísýringslosun bíla sem framleiddir verða í álfunni eftir 2020 skuli vera að hámarki 95 g/km (sem samsvarar um 4,1 lítra bensíneyðslu á 100 km). Rök Þjóðverja voru þau að slík takmörkun myndi koma hart niður á þýskum bílaframleiðendum. Connie Hedegaard loftslagsstjóri ESB hefur lýst vonbrigðum sínum með þessa niðurstöðu, enda hefði verið unnið að samkomulaginu í 5 ár. Lena Ek umhverfisráðherra Svíþjóðar tekur í sama streng og segir ábyrgð Þjóðverja mikla. Umhverfisverndarsinnar eru einnig mjög ósáttir og benda á að 95 gramma markmiðið hefði sparað Evrópuþjóðum eldsneyti upp á um 70 milljarða evra (um 11.500 milljarða ísl. kr.) árlega, þar af 9 milljarða (1.500 milljarða ísl. kr.) fyrir Þjóðverja sjálfa. Þetta sé óásættanlegur kostnaður sem leggist á evrópska bíleigendur og á jörðina sem hlýni hraðar en ella, auk þess sem þetta kunni að skaða samkeppnishæfni bílaiðnaðarins í Evrópu.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).

Gríðarleg verðlækkun vetnisbíla í augsýn

Birt þann af
Svara

Toyota hydrogenFulltrúar bílaframleiðandans Toyota segjast hafa náð að lækka verð á efnarafölum fyrir vetnisbíla úr rúmlega milljón dollurum niður í 51.000 dollara (um 6,2 milljónir ísl. kr). Árið 2015 geti fyrirtækið boðið vetnisbíla á innan við 100.000 dollara (12,2 millj. ísl. kr.) og einhvern tímann á 3. áratug þessarar aldar muni Toyota selja tugþúsundir vetnisbíla á ári. Verðlækkunin byggist m.a. á því að tekist hefur að minnka magn platínu í hverjum efnarafali úr 100 g. í um 30 g. Heimsmarkaðsverð á hverju grammi er nú um 6.000 ísl. kr., þannig að platínuþörfin skiptir talsverðu máli fyrir heildarkostnaðinn. Gert er ráð fyrir enn meiri framförum á þessu sviði á næstunni vegna bættrar tækni við húðun. Einnig hefur tekist að lækka verð á vetniskútum verulega með breyttri efnisnotkun.
(Sjá frétt PlanetArk 11. október).

Fyrsta Svansmerkta viðbyggingin

Birt þann af
Svara

Viðbygging SvanurinnÞrjátíu íbúða viðbygging við hálfrar aldar gamalt tveggja hæða hús í Sandviken í Svíþjóð verður fyrsta Svansmerkta viðbyggingin á Norðurlöndunum. Fyrstu viðmiðunarreglur Svansins fyrir byggingar tóku gildi 2005, en á síðasta ári var gildissviðið útvíkkað þannig að reglurnar næðu líka til viðbygginga. Svansmerkt viðbygging ætti í flestum tilvikum að vera ódýrari í rekstri en aðrar slíkar byggingar, þar sem Svanurinn gerir miklar kröfur um orkunýtingu, auk krafna um val á byggingarefnum o.m.fl. Í húsinu í Sandviken er t.d. notaður varmaskiptir til að nýta hitann í frárennslisvatninu. Húsið sem byggt er við þarf ekki að standast kröfur Svansins, en hins vegar gilda kröfurnar um öll sameiginleg rými. Íbúarnir í eldri hlutanum njóta því einnig góðs af.
(Sjá frétt á heimasíðu Svansins í Svíþjóð í gær).

Alþjóðabankinn og AGS leggja áherslu á úrbætur í loftslagsmálum

Birt þann af
Svara

IMF ReuterChristine Lagarde forstjóri Alþjóðagjaldeyrissjóðsins (AGS) og Jim Young Kim forseti Alþjóðabankans (AB) gáfu út sameiginlega yfirlýsingu við upphaf ársfundar stofnananna sem nú er að hefjast í Washington, þess efnis að loftslagsmál muni hér eftir vera forgangsverkefni hjá báðum stofnunum. Christine Lagarde sagði að aðgerðir til að draga úr losun gróðurhúsalofttegunda gætu styrkt hagkerfi þjóða verulega. Í því skyni þyrfti annars vegar að vinna að réttri verðlagningu kolefnis, og þar gæti IGS hjálpað til, og hins vegar að afnema niðurgreiðslur á jarðefnaeldsneyti, en þær nema nú um 485 milljörðum dollara á ári. Kim Young Kim sagði að AB legði megináherslu á þrennt: Tryggja sjálfbæra orku í öllum löndum, styðja við kolefnislétt borgarskipulag og stuðla að kolefnisvænni þróun í landbúnaði. Samstilltar aðgerðir stofnananna tveggja gætu skipt miklu máli til að sporna gegn loftslagsbreytingum.
(Sjá frétt PlanetArk í gær).

Stóraukin sala á lífrænum matvælum í Noregi

Birt þann af
Svara

Debio lífrænt 2013Á fyrri helmingi þessa árs seldust lífrænt vottuð matvæli í Noregi fyrir 657,2 milljónir norskra króna (um 13,3 milljarða ísl. kr.), en það samsvarar nær 15% aukningu miðað við sama tímabil í fyrra. Munar þar mest um gríðarlega sölu á lífrænu grænmeti, einkum gulrótum og agúrkum. Þannig var agúrkusalan á fyrri helmingi ársins álíka mikil og allt árið í fyrra.
(Sjá frétt á heimasíðu Debio í Noregi 18. september).

Sýklalyf stórlega ofnotuð við hálsbólgu

Birt þann af
Svara

PillurLæknar eru alltof viljugir að ávísa sýklalyfjum við hálsbólgu og bráðri berkjubólgu ef marka má niðurstöður nýrrar rannsóknar vísindamanna við Harvardháskóla í Bandaríkjunum sem sagt er frá í tímaritinu JAMA Internal Medicine. Þarlendis ávísi læknar sýklalyfjum til 60% þeirra sem leita til þeirra vegna hálsbólgu, og þegar um berkjubólgu er að ræða er hlutfallið 73%. Þetta gerist þrátt fyrir að aðeins 10% hálsbólgutilfella og nær engin berkjubólgutilfelli stafi af bakteríusýkingum. Þessi mikla og gagnslausa sýklalyfjanotkun stuðli að vexti lyfjaónæmra baktería, auk þess sem fólk sé þarna að setja eitthvað inn í líkamann sem hann hafi enga þörf fyrir en stuðli þess í stað að aukaverkunum á borð við ofnæmi, sveppasýkingar og ógleði.
(Sjá frétt Science Daily 4. október).

Vörumst hormónaraskandi efni

Birt þann af
Svara

Barn í kerru IMSFólk ætti að kaupa Svansmerktar vörur, lofta vel út og þvo föt og leikföng áður en þau eru tekin í notkun. Þetta eru ráðleggingar dönsku upplýsingamiðstöðvarinnar um umhverfi og heilsu (IMS) að loknum fræðslufundi um hormónaraskandi efni sem haldinn var í síðustu viku. Löggjöf sem ver neytendur gegn þessum efnum er í stöðugri þróun, en þeir sem vilja vera fyrri til geta gert ýmislegt til við verja sig og sína. Á fundinum kom m.a. fram að efni sem berast inn í líkamann á fósturskeiði geti valdið krabbameini síðar á lífsleiðinni.
(Sjá frétt á heimasíðu IMS 4. október).

Dísilreykur gæti truflað býflugur

Birt þann af
Svara

beeEfni í dísilreyk geta torveldað býflugum að greina blómalykt og þannig haft neikvæð áhrif á frævun plantna og þar með á fæðuöryggi jarðarbúa, ef marka má niðurstöður nýrrar rannsóknar vísindamanna við háskólann í Southampton. Svo virðist sem köfnunarefnisoxíð (NOx) í reyknum eyði tileknum lyktarefnum þannig að þau verði ekki lengur merkjanleg. Áhrifin eru því væntanlega ekki bundin við dísilreyk, heldur má gera ráð fyrir að sama gildi um reyk frá annarri brennslu. Rannsóknin sem um ræðir var gerð á tilraunastofu, þannig að eftir er að sýna fram á að hið sama gildi úti í náttúrunni.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).