Strandlengjustofnun Noregs (Kystverket) hefur ákveðið að nota tvinntækni í fjölnotaskipinu OV Bøkfjord sem hefur verið í smíðum frá því á árinu 2014. Gengið var frá samningum við Rolls Royce rétt fyrir áramót um afhendingu á rafgeymum og öðrum búnaði sem þessu tengist. Breytingin mun seinka afhendingu skipsins, en Kystverket hyggst einnig gera kröfu um tvinntækni í systurskipi sem sett verður í útboðsferli á næstu vikum. Enn fremur er verið að skoða hvort mögulegt sé að breyta tveimur eldri skipum stofnunarinnar í tvinnskip, en með því móti ætti að vera hægt að draga verulega úr olíunotkun og losun gróðurhúsalofttegunda. Áætlað er að stofnkostnaður hvers skips hækki um 15 milljónir norskra króna (um 225 millj. ísl. kr.) við þessa breytingu, en á móti er gert ráð fyrir allt að 25% sparnaði í eldsneytiskaupum sem þýðir að breytingin borgar sig upp á u.þ.b. 10 árum. Tvinntæknin gerir það mögulegt að nýta dísilvélar skipanna mun betur en ella, viðhaldsþörf minnkar og hægt verður að keyra skipin alfarið á rafmagni þegar þau liggja við bryggju og draga þannig úr hávaða og loftmengun.
(Sjá frétt Teknisk Ukeblad 5. janúar).
Jólafrí
Vefsíðan 2020.is óskar lesendum sínum gleðilegra jóla, þakkar þeim samfylgdina á árinu og óskar þeim friðar og farsældar sem er gerð til að endast. Fyrsti umhverfisfróðleiksmolinn á nýju ári mun birtast á síðunni fimmtudaginn 7. janúar 2016.
Oslóborg styrkir íbúa til kaupa á rafmagnshjólum
Nýi borgarstjórnarmeirihlutinn í Osló hefur ákveðið að gefa borgarbúum kost á að sækja um styrki til kaupa á rafmagnsreiðhjólum. Styrkirnir geta numið 20% af kaupverði hjólanna, þó að hámarki 5.000 norskar krónur (um 75 þús. ísl. kr.) fyrir hvert hjól. Til að byrja með er gert ráð fyrir styrkveitingum upp á samtals 5 milljónir norskra króna, en fjárveitingin verður hugsanlega aukin ef reynslan er góð. Tilgangurinn með þessum styrkveitingum er að hvetja fólk til að nota rafmagnsreiðhjól fremur en einkabíla til að komast leiðar sinnar. Að sögn Lan Marie Nguyen Berg, formanns umhverfis- og samgönguráðs Oslóborgar, stefna borgaryfirvöld að því að finna nýjar og betri lausnir í samgöngum innan borgarinnar, m.a. með því að bæta innviði fyrir hjólaumferð. Borgin vill að fótgangandi fólk og hjólreiðamenn fái aðgang að svæðum sem hingað til hafa verið frátekin fyrir bílaumferð, en allt er þetta liður í að fylga eftir loftslagsstefnu Oslóborgar.
(Sjá frétt á heimasíðu Oslóborgar 20. desember).
Samningur um losun frá flugumferð væntanlegur á næsta ári
Líklegt þykir að samningur um samdrátt í losun gróðurhúsalofttegunda frá flugumferð náist á næsta ári, en losun frá flugi fellur ekki undir loftslagssamning Sameinuðu þjóðanna (SÞ). Samningagerð um samdrátt í losun frá flugumferð er í höndum Alþjóðaflugmálastofnunarinnar (ICAO) og því er ekki minnst á flugumferð í nýjum loftslagssamningi SÞ. ICAO vinnur að þróun markaðslegra stjórntæka sem gera flugfélögum kleift að draga úr losun með kaupum á losunarheimildum og kolefnisjöfnun samhliða því sem unnið er að alþjóðlegum viðmiðunarmörkun fyrir hágmarkslosun frá flugvélum. Erfitt hefur reynst að ákveða hvernig flugfélög eigi að mæla og reikna losun og hvernig taka eigi á mismunandi efnahagsþróun í aðildarríkjum og hjá flugfélögum. Stofnunin vonast til að hægt verði að kynna flugfélögum markaðstengt fyrirkomulag í september á næsta ári þegar frekari útfærslur liggja fyrir.
(Sjá frétt PlanetArk 11. desember).
Ólöglegt efni í 49 hárvörum
Efnaeftirlit Umhverfisstofnunar Danmerkur (Miljøstyrelsen) fann ólöglega lofttegund í 49 hárvörum á dönskum markaði sem stofnunin tók nýlega til athugunar. Í framhaldi af þessu hefur sala á þessum vörum verið bönnuð. Samtals voru skoðaðar 120 hárvörur sem seldar eru í úðabrúsum og fannst lofttegundin R152A (díflúoretan) í 49 þeirra. Bannað hefur verið að nota efnið í úðabrúsa í Danmörku allt frá árinu 2002, ekki þó vegna skaðlegra áhrifa á heilsu heldur vegna þess að R152A er öflug gróðurhúsalofttegund. Eitt framleiðslufyrirtækjanna sem um ræðir var kært til lögreglu þar sem Miljøstyrelsen hefur áður haft afskipti af fyrirtækinu vegna svipaðs máls.
(Sjá frétt á heimasíðu Miljøstyrelsens 8. desember).
Nýr vettvangur fyrir úthlutun matarafganga
Í Bretlandi hefur nýr vettvangur fyrir úthlutun matarafganga verið kynntur á samfélagsmiðlum til að auðvelda samskipti góðgerðarsamtaka og verslunarkeðja. Vettvangurinn, sem nefnist Neighbourly Food, gerir góðgerðarsamtökum kleift að skilgreina þarfir sínar varðandi matargjafir og auðveldar þannig leitina að samstarfsaðilum. Verslanir geta að sama skapi fundið góðgerðarsamtök sem hæfa framboði af afgangsmatvöru með tilliti til staðsetningar og „best-fyrir merkinga“. Vettvangurinn gerir þannig aðilum kleift að bregðast hraðar við breytingu á eftirspurn og framboði afganga og draga þannig verulega úr sóun. Bretar hafa lagt mikla áherslu á að minnka matarsóun þrátt fyrir að Framkvæmdastjórn ESB hafi nýlega tekið ákvörðun um að ákvæði um lögbundna minnkun matarsóunar yrði ekki hluti af stefnumótunarpakka ESB um hringrásarhagkerfið (e. Circular Economy Package).
(Sjá frétt EDIE 8. desember).
Sjöföldun í útflutningi á lífrænum vörum frá Danmörku
Útflutningur á lífrænt vottuðum vörum frá Danmörku hefur aukist um 12% á einu ári, en árið 2014 var verðmæti þessa útflutnings samtals um 1.721 milljón danskra króna (um 32,5 milljarðar ísl. kr.). Útflutningurinn hefur sjöfaldast á síðustu 10 árum. Að sögn markaðsstjóra samtakanna Økologisk Landsforening má rekja aukna sölu til þeirrar miklu reynslu af lífrænni ræktun sem byggst hefur upp í Danmörku og þess að danskir framleiðendur bjóða oft upp á vörur og vöruflokka sem ekki eru framleiddir lífrænt í innflutningslöndunum. Stærstu vöruflokkarnir eru mjólkurvörur og egg, en þessir vöruflokkar eru samtals um 51% lífræns útflutnings. Lífrænt vottaðar tilbúnar matvörur, svo sem frosið grænmeti og hafragrautur, hafa einnig náð miklum vinsældum. Þýskaland er stærsta innflutningslandið en þangað fara um 48% af þeim lífrænu vörum sem fluttar eru út frá Danmörku.
(Sjá frétt á heimasíðu Økologisk Landsforening 7. desember).
Banna Bandaríkjamenn míkróplast?
Fulltrúadeild Bandaríkjaþings hefur samþykkt lagafrumvarp sem bannar sölu á snyrtivörum sem innihalda míkróplast. Frumvarpið bíður nú samþykktar öldungadeildarinnar og ef af verður kemur bannið til framkvæmda 1. júlí 2017. Míkróplast er farið að hafa veruleg áhrif á vistkerfi Vatnanna miklu og er velgengni frumvarpsins talin tengjast því að miklu leyti. Sem dæmi um ástandið má nefna að um 1,1 milljón plastagna fannst í hverjum ferkílómetra Ontariovatnsins í rannsókn sem gerð var 2013. Einn frummælenda lagafrumvarpsins orðaði það svo að „við munum berjast gegn hverri þeirri starfsemi sem ógnar okkar elskuðu vötnum“. Nú þegar hafa ríkin Illinois og Kalifornía sett lög sem banna vörur með míkróplasti og Ohio og Michigan eru einnig með slíkt í undirbúningi. Þrjú af þessum fjórum ríkjum liggja að Vötnunum miklu.
(Sjá frétt the Guardian í dag).
Ekkert jarðefnaeldsneyti í almenningssamgöngum á Skáni
Þann 1. desember skiptu allir strætóar í Malmö úr jarðgasi yfir í lífgas, en aðgerðin var sú síðasta í röð verkefna sem miðuðu að því að ekkert jarðefnaeldsneyti yrði notað í almenningssamgöngum í bæjum á Skáni í árslok 2015. Allir innanbæjarstrætóar á Skáni keyra nú á lífgasi auk þess sem fimm sporvagnar í Landskrona ganga fyrir endurnýjanlegu rafmagni. Á Skáni er mikið framleitt af lífgasi í gas- og jarðgerðarstöðum. Jarðgas og lífgas er efnafræðilega sama efni (metan) og er dreift í sama dreifikerfi og því þurfa kaupendur upprunavottorð frá dreifingaraðila sem staðfestir að keypt hafi verið lífgas en ekki jarðgas. Óháður vottunaraðili gengur úr skugga um að dreifingaraðilar selji ekki sama vottorðið oftar en einu sinni. Næsta markmið er að hætta notkun jarðefnaeldsneytis í almenningssamgöngum á milli sveitarfélaga. Þessu markmiði ætla Skánverjar að ná fyrir árið 2018.
(Sjá frétt Sydsvenskan í dag).
Fairtrade jólastjarnan frumsýnd
Fyrsta Fairtrademerkta jólastjarnan er komin á markað í Svíþjóð, en blómið er einnig fyrsta pottablómið sem fær Fairtrademerkingu þar í landi. Jólastjörnurnar hefja líf sitt í Eþíópíu en eru þaðan sendar til Svíþjóðar sem græðlingar, þar sem síðasti hluti ræktunarinnar fer fram í gróðrarstöðinni Tågerups Trädgård. Framkvæmdastjóri gróðrarstöðvarinnar segir að fyrirtækið vilji tryggja góð vinnuskilyrði og mannréttindi fyrir ræktendur auk þess sem hann segir mikil viðskiptatækifæri liggja í vottuninni þar sem eftirspurn eftir Fairtradevörum er mikil í Svíþjóð. Þar hafa Fairtrademerkt blóm m.a. náð miklum vinsældum og í dag er um þriðjungur allra rósa í Svíþjóð vottaðar. Með því að velja Fairtrademerktar jólastjörnur umfram aðrar vinnur maður gegn barnaþrælkun og tryggir að grundvallarmannréttindi séu virt í framleiðsluferlinu.
(Sjá frétt Fairtrade í Svíþjóð 23. nóvember).