Á síðustu misserum hafa sífellt fleiri sveitarfélög í Danmörku tekið upp sérstaka söfnun á matarúrgangi. Nú er þessi þjónusta til staðar í 31 sveitarfélagi af 98, en var aðeins í 22 sveitarfélögum fyrir hálfu öðru ári. Með þessu móti opnast möguleikar á að nýta auðlindir í úrganginum betur, bæði með gasframleiðslu og framleiðslu jarðvegsbætis, en hingað hefur mest af þessum úrgangi farið í brennslu. Fyrir skemmstu náðist samkomulag innan Evrópusambandsins um að lögbinda sérstaka söfnun lífræns úrgangs frá og með árinu 2023.
(Sjá frétt á heimasíðu Miljøstyrelsen 23. janúar).
Greinasafn fyrir merki: endurvinnsla
Má búast við latteskatti?
Kaffihúsakeðjan Starbucks í London ætlar að gera tilraun með að rukka viðskiptavini um 5 pens aukalega (um 7 ísl. kr.) fyrir hvern kaffiskammt sem seldur er í einnota málum. Með þessu vill Starbucks draga úr sóun, en árlega henda Bretar um 2,5 milljörðum einnota kaffibolla í ruslið. Ef þessum bollum væri öllum raðað enda við enda myndu þeir ná fimm og hálfan hring í kringum jörðina. Fimmpensagjaldið verður fyrst um sinn bara lagt á til reynslu í 20-25 kaffihúsum í þrjá mánuði, frá og með febrúar. Ágóðinn verður notaður til rannsókna á því hvernig gjaldið hefur áhrif á viðhorf og hegðun viðskiptavina. Ákvörðun Starbucks var kynnt sama dag og umhverfisúttektarnefnd breska þingsins beindi þeim tilmælum til ríkisstjórnarinnar að taka upp 25 pensa „latteskatt“ með það að markmiði að árið 2023 verði allir einnota kaffibollar farnir að skila sér í endurvinnslu.
(Sjá frétt The Sun 5. janúar).
1.400 einnota kaffimál í breska umhverfisráðuneytinu á degi hverjum
Um 1.400 einnota kaffimál eru notuð í breska umhverfisráðuneytinu á hverjum einasta degi og á síðustu 5 árum keypti ráðuneytið 2,5 milljónir slíkra íláta þrátt fyrir fyrirheit umhverfisráðherrans um að draga úr magni plastúrgangs. Þessar upplýsingar koma fram í gögnum sem Frjálslyndir demókratar hafa fengið afhentar í krafti upplýsingalaga. Hingað til hefur mötuneyti ráðuneytisins ekki boðið upp á neina fjölnotabolla, en 200 slíkir voru loks keyptir 31. október sl. Frjálslyndir demókratar hafa lagt til að lagt verði 5 pensa gjald (7 ísl. kr.) á einnota kaffimál, enda hafi gjaldtaka af plastpokum skilað miklum árangri í baráttunni við sóun. Neðri deild breska þingsins hefur einnig verið stórtæk í einnota málunum, en á síðasta ári keypti kaffistofa þingsins 1.000 slík mál fyrir hvern þingmann. Áætlað er að á hverju ári hendi Bretar um 3 milljörðum einnota mála og að aðeins eitt af hverjum 400 þeirra fari í endurvinnslu.
(Sjá frétt The Guardian 21. nóvember).
„Oxo-degradable“ plast verði bannað
Rúmlega 150 samtök og fyrirtæki, þ.á.m. Marcs & Spencer, Unilever og Pepsi, hafa sameinast um áskorun Ellen MacArthur stofnunarinnar til stjórnvalda um heim allan að banna notkun á ildislífbrjótanlegu plasti (e. oxo-degradable plastics), í það minnsta þar til óháðir rannsakendur hafi sýnt fram á að umrætt plast brotni fyllilega niður við ólíkar aðstæður á nógu skömmum tíma til að koma í veg fyrir uppsöfnun plastagna í umhverfinu. Plast af þessu tagi er notað í vaxandi mæli í plastpoka og aðrar umbúðir, en vísbendingar eru uppi um að staðhæfingar um niðurbrot þess eigi ekki við rök að styðjast. Að sögn talsmanns Ellen MacArthur stofnunarinnar er þetta efni hvorki endingargott né nothæft í endurvinnslu eða jarðgerð, og því eigi það ekki heima í hringrásarhagkerfinu. Þess má geta að ildislífbrjótanlegt plast hefur verið bannað í Frakklandi frá árinu 2015.
(Sjá frétt GreenBiz.com 7. nóvember).
Milljarður fyrir endurunna málma úr líkbrennslum
Á einu ári hafa Svíar endurunnið rúm 30 tonn af málmum úr þarlendum líkbrennslum, að verðmæti samtals um 80 milljónir sænskra króna (um 1 milljarður ísl. kr.). Í júlí 2016 var endurvinnsla málmleifa úr líkbrennslum færð í lög og nú eru 53 af 56 líkbrennslum landsins orðnar aðilar að rammasamningi við fyrirtækið Fönix miljö AB. Fönix átti hagstæðasta tilboð í sameiginlegt útboð sænsku kirkjunnar og sér fyrirtækið nú um endurheimt málmanna samkvæmt samningnum. Fyrirtækið hefur m.a. þróað aðferð til að aðskilja lífrænar leifar úr brennslunni frá málmunum, þannig að hægt sé að ráðstafa þeim með viðeigandi hætti. Ágóðinn af endurvinnslunni rennur til Almenna erfðasjóðsins (Allmänna arvsfonden) í samræmi við ákvæði í lögunum.
(Sjá frétt á Recyclingnet.se 24. október).
Niðurbrjótanlegt plast til vandræða í endurvinnslu
Niðurbrjótanlegt plast sem kemur með öðru plasti til endurvinnslu hefur veruleg neikvæð áhrif á gæði plastfilmu sem unnin er úr efninu. Samanburður sem Samtök plastendurvinnslufyrirtækja í Evrópu (Plastic Recyclers Europe (PRE)) létu gera, sýndi mikinn gæðamun á afurðum sem annars vegar voru unnar úr plasti sem safnað hafði verið til endurvinnslu í Norður-Evrópu og hins vegar úr plasti frá Suður-Evrópu, en í Suður-Evrópu hefur niðurbrjótanlegt plast náð mun meiri útbreiðslu en norðar í álfunni. Plastfilma sem unnin var úr suðurevrópska plastinu var með mun fleiri göt og aðra galla en norðlæga plastið. Gallana má rekja til efna sem bætt er í plastið til að flýta niðurbroti þess, m.a. pólýaktíðs (PLA). Í þessu ljósi telur PRE brýnt að stjórnvöld komi á sérstöku söfnunarkerfi fyrir niðurbrjótanlegt plast, auk kerfa fyrir venjulegt plast og lífplast.
(Sjá frétt á heimasíðu PRE 15. september).
Lundur er besta úrgangssveitarfélag Svíþjóðar
Lundur stendur sig best allra sænskra sveitarfélaga í úrgangsmálum samkvæmt nýjum samanburði Avfall Sverige á úrgangstölfræði sveitarfélaganna. Þessir útreikningar byggja á einkunnum fyrir helstu þætti úrgangsmála, svo sem ánægju íbúa, endurvinnslu matarleifa og annars efnis, úrgangsmagni og hlut umbúða og pappírs í heimilisúrgangi. Almennt hefur magn heimilisúrgangs í Svíþjóð farið heldur minnkandi. Árið 2016 henti hver Svíi 467 kg í ruslið, samanborið við 478 kg árið 2015.
(Sjá frétt Förvaltarforum 19. september).
Sjö flíkur í ruslið frá hverjum Breta
Hver einasti íbúi Bretlands mun senda 7 flíkur í urðun í vor í framhaldi af árlegri tiltekt í þarlendum fataskápum, að því er fram kemur í könnun sem gerð var með stuðningi Sainsbury’s verslunarkeðjunnar. Samtals munu 680 milljón stykki yfirgefa breska fataskápa þetta vorið, þ.e. 19 stykki á mann, og þar af fara væntanlega 235 milljón stykki í ruslatunnuna og þaðan í urðun. Öll þessi föt væri hægt að endurnota eða endurvinna en helsta ástæða þess að þeim er hent engu að síður er að fólk gerir sér ekki grein fyrir að jafnvel ónýt föt nýtist hjálparstofnunum til fjáröflunar. Þegar fólk var spurt um ástæður þess að það hendi fötum í ruslið í stað þess að gefa þau til hjálparsamtaka, svöruðu 49% að þau vissu ekki að ónýt föt kæmu þessum samtökum að gagni, 16% sögðust ekki hafa tíma til að fara með fötin á þar til gerða móttökustaði og 6% vissu ekki að hægt væri að endurvinna textílvörur.
(Sjá frétt The Guardian 6. apríl).
Skilagjaldskerfi fyrir plastpoka
Sænski frumkvöðullinn Suwar Mert hefur stofnað sprotafyrirtækið Pantapåsen sem starfrækja mun skilagjaldskerfi fyrir plastpoka. Kerfið á að virka þannig að verslanir leggi skilagjald á poka sem viðskiptavinir kaupa og að gjaldið fáist endurgreitt þegar pokanum er skilað, annað hvort í reiðufé, sem greiðsla inn á nýja vöru eða inn á smáforrit (app) í snjallsíma. Í framhaldinu verði einnig hægt að innleysa poka í sjálfvirkum stöðvum í matvöruverslunum o.þ.h. Suwar vonast til að sem flestar verslanir gerist aðilar að kerfinu, en viðbrögðin eiga eftir að koma í ljós. Tekjur fyrirtækisins eiga að koma frá sölu auglýsinga á annars ómerkta poka og frá sölu á plastinu sem safnast til endurvinnslu. Síðar á smáforritið einnig að skapa tekjur.
(Sjá frétt á Breakit.se 6. desember).
Ósýnileg, útfjólublá strikamerki til að flokka plastúrgang
Bresk rannsókn á möguleikum þess að nýta flúrmerki á plastvörur til að einfalda flokkun plastúrgangs fékk nýlega 770.000 punda framhaldsstyrk (um 140 milljónir ísl. kr.) frá breskum stjórnvöldum og fleiri aðilum. Verkefnið miðar að því að þróa flúrefni úr málmoxíði og púðri úr gömlum flúrperum, sem hægt er að nota í eins konar „ósýnileg strikamerki“ sem notuð verða á plastvörur. Ef verkefnið heppnast verður hægt að flokka plastfjölliður á einfaldan, ódýran og fljótlegan hátt í flestum flokkunarstöðvum fyrir úrgang og auka þannig verulega efnisendurvinnslu á plasti. Fyrstu tilraunir með merkin gáfu allt að 97% flokkunarhlutfall sem skilaði um 95% hreinleika. Flokkun plasts er nokkuð flókin þar sem mikið er um samsett efni auk þess sem ógerlegt er að greina milli mismunandi fjölliða á einfaldan hátt. Hin nýja tækni er þróuð þannig að hægt verði að bæta henni við innrauða flokkunartækni sem er nú þegar víða notuð í flokkunarstöðvum. Þar með lækkar stofnkostnaðurinn.
Sjá frétt Recycling International í dag).