Vaxandi rusl á breskum fjörum

Cigarette-butts-ends-left-009Rusl á breskum fjörum jókst um 12% milli áranna 2011 og 2012, mælt í fjölda hluta á hvern kílómetra strandlengjunnar. Mest varð aukningin á rusli frá reykingamönnum. Þannig fjölgaði kveikjurum og sígarettupökkum um 90% á milli ára og fjöldi sígarettufiltera tvöfaldaðist. Á einni helgi í september í fyrra fylltu sjálfboðaliðar 1.800 sorpsekki með rusli á 90 km strandlengju, og reyndust um 65% af ruslinu vera plast af einhverju tagi. Þetta veldur sérstökum áhyggjum, þar sem plastið brotnar seint eða ekki niður í náttúrunni. Svo virðist sem áratugalöng viðleitni til að bæta umgengni fólks hafi ekki skilað miklum árangri.
(Sjá frétt The Guardian í gær).

Grænum útförum fjölgar

Green funeralSífellt fleiri Bandaríkjamenn kjósa grænar útfarir í stað hefðbundinna, þó að enn séu þær aðeins lítill hluti af heildinni. Nú eru starfræktir 30 grænir kirkjugarðar í Bandaríkjunum, þar sem fylgt er sérstökum reglum til að lágmarka neikvæð umhverfisáhrif greftrunarinnar. Öllum umbúnaði er haldið í lágmarki, líkkistur ekki notaðar eða þá kistur úr efnum sem brotna hratt niður í náttúrunni, líksmurningarvökvar ekki notaðir o.s.frv. Áætlað er að árlega séu rúmlega 60.000 tonn af stáli og um 180 milljónir lítra af líksmurningarvökvum grafin í jörð með látnu fólki. Þetta efni myndi duga til að byggja 8 Eiffelturna og fylla 8 sundlaugar í fullri stærð.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).

Ný áætlun um græna innviði

Green infrastructure EDIEÍ gær samþykkti Framkvæmdastjórn ESB nýja áætlun um uppbyggingu grænna innviða í álfunni, en grænir inniviðir einkennast af því að þar eru náttúrlegir ferlar markvisst fléttaðir inn í skipulag svæða. Framkvæmdastjórnin telur að aukin áhersla á græna innviði hafi í för með vistfræðilegan, efnahagslegan og félagslegan ávinning, enda sé þar leitað leiða til að vinna með náttúrunni en ekki gegn henni. Slíkar lausnir séu oft ódýrari og endingarbetri en önnur úrræði sem byggjast á hefðbundinni byggingarverkfræði. Um leið séu sköpuð ný störf og vistlegri borgir. Fyrir lok þessa árs mun framkvæmdastjórnin gefa út leiðarvísi um uppbyggingu grænna innviða og á næsta ári verður komið á sérstakri stofnun í samvinnu við Evrópska fjárfestingarbankann til að fjármagna verkefni sem falla að áætluninni.
(Sjá frétt EDIE í dag).

Samfélagið stórgræðir á grænni lífsstíl

PengeEf allir myndu fylgja einföldum ráðleggingum um umhverfismál í daglegu lífi myndi það ekki aðeins draga úr álagi á umhverfið, heldur líka spara samfélaginu stórfé. Þetta kemur fram í nýrri skýrslu sem unnin var fyrir Umhverfisstofnun Danmerkur (Miljøstyrelsen) og birt var í síðustu viku. Með bættri umhverfishegðun gætu Danir þannig sparað samfélaginu allt að 3,65 milljarða danskra króna árlega, (um 75 milljarða ísl. kr). Ráðin sem um ræðir eru að skila farsímum í endurvinnslu, nota hljóðdeyfandi rúður í hús, nota ekki varnarefni í garða, henda minni mat, kynda hóflega, meðhöndla brotnar sparperur rétt og endurnýta rafhlöður. Mestur ávinningur felst í því að henda minni mat, en ef hvert heimili gæti minnkað matarsóun um 19 kg. á ári myndu 1,7 milljarðar danskra króna sparast í matarinnkaupum, í betri nýtingu auðlinda og í lægri kostnaði vegna mengunar.
(Sjá frétt á heimasíðu danska umhverfisráðuneytisins 29. apríl).

Brýnt að stórbæta nýtingu málma

Metals UNEPGera þarf stórátak í bættri nýtingu og endurvinnslu til að komast hjá alvarlegum skorti á sjaldgæfum málmum, en búast má við að eftirspurn eftir málmum eigi jafnvel eftir að tífaldast. Sérstaklega er mikilvægt að hönnun raf- og rafeindatækja auðveldi endurnotkun og endurvinnslu einstakra íhluta, en í slíkum tækjum er mikið magn dýrmætra málma í örlitlu magni. Þannig getur venjulegur farsími innihaldið yfir 40 tegundir málma, allt frá algengum málmum á borð við kopar upp í vandfengna málma á borð við gull og palladíum. Árlega fleygir hver jarðarbúi 3-7 kg. af raf- og rafeindatækjaúrgangi, þannig að þarna eru gríðarleg tækifæri til úrbóta. Í nýrri skýrslu sérfræðingahóps á vegum Umhverfisstofnunar Sameinuðu þjóðanna (UNEP) kemur fram að af 60 málmum hafi aðeins 20 náð 50% endurvinnsluhlutfalli og að endurvinnsluhlutfall 34 málmtegunda sé innan við 1%.
(Sjá frétt á heimasíðu UNEP 24. apríl).

Ónotuð föt í sænskum fataskápum

ClothesNíu af hverjum 10 Svíum eiga flíkur inni í fataskáp, sem ekki hafa verið notaðar í heilt ár. Þetta á einkum við um skyrtur, blússur, gallabuxur og jakka, en nærföt og sokkar teljast ekki með. Aðeins 7% Svía hafa notað öll fötin sín á síðustu 12 mánuðum. Þetta kemur fram í nýrri könnun sem fyrirtækið Yougov gerði fyrir Náttúruverndarsamtök Svíþjóðar (Naturskyddsföreningen), en þessa dagana standa samtökin fyrir fataskiptadögum á 87 stöðum í Svíþjóð í þeim tilgangi að stuðla að betri nýtingu á fötum.
(Sjá fréttatilkynningu Naturskyddsföreningen 20. apríl).

Stóraukin sala á vottuðu kaffi vestanhafs

Rainforest AllianceSala á vottuðum kaffibaunum í Bandaríkjunum og í Kanada jókst verulega á síðasta ári. Þannig jókst innflutningur á réttlætismerktum baunum (e. Fairtrade) til þessara landa um 18% frá árinu áður og nam samtals um 74.000 tonnum. Alls runnu 32 milljónir dollara (tæplega 3,8 milljarðar ísl. kr.) af söluandvirðinu til samfélagsverkefna í heimahögum framleiðenda. Þá náði kaffi með vottun samtakanna Rainforest Alliance 4,5% markaðshlutdeild á heimsvísu á síðasta ári. Árið 2011 var þetta hlutfall 3,3%, og aðeins 1,5% árið 2009. Á árinu 2012 voru seld samtals 375.000 tonn af kaffi með slíka vottun.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).

Bresk börn hafa áhyggjur af loftslagsmálum

Children-fear-climate-cha-008Þrjú af hverjum fjórum 11-16 ára börnum í Bretlandi hafa áhyggjur af áhrifum loftslagsbreytinga á líf þeirra sjálfra og á líf barna í fátækari löndum og vilja að stjórnvöld grípi til aðgerða til að bregðast við þessari ógn. Aðeins 1% breskra barna á þessum aldri segjast ekki vita neitt um loftslagsbreytingar. Þessar niðurstöður koma fram í nýrri könnun UNICEF, sem birtist á svipuðum tíma og upplýst var um áform stjórnvalda um að taka loftslagsmál út úr námsskrám fyrir börn 14 ára og yngri.
(Sjá frétt The Guardian í dag).

Svansmerktar byggingarvörur í sókn

Haven SvanenEftirspurn eftir umhverfismerktum byggingarvörum fer ört vaxandi í Danmörku, en hingað til hefur umhverfisvitund við innkaup einskorðast að mestu við dagvöruverslanir. Til marks um þessa þróun er að sala á umhverfismerktum garðvörum hefur þrefaldast á fjórum árum. Meðal annars hefur orðið mikil söluaukning í umhverfismerktu hitameðhöndluðu timbri og vörum úr slíku timbri. Hitameðhöndlunin kemur í stað fúavarnar og byggir að grunni til á aldagamalli aðferð sem norrænir víkingar beittu á sínum tíma.
(Sjá frétt á heimasíðu Svansins í Danmörku 2. apríl).

Konur grænni en karlar

Kvinner tenker grøntNorskar konur hugsa meira um umhverfið en karlkyns landar þeirra ef marka má reglubundna neytendakönnun sem Respons Analyse gerði fyrir Svaninn í Noregi. Sem dæmi um þetta má nefna að 57% kvenna svipast um eftir Svansmerkinu þegar þær kaupa inn, en aðeins 39% karla. Konur eru einnig líklegri en karlar til að flokka úrgang og sniðganga einnotavörur. Í þeim þjóðfélagshópi sem hugsar mest um umhverfismál eru konur í miklum meirihluta.
(Sjá frétt á heimasíðu Svansins í Noregi 8. mars).