Greinasafn eftir: stefangisla

Óþekkt's avatar

Um stefangisla

Umhverfisstjórnunarfræðingur, atvinnurekandi, fjölskyldufaðir og maraþonhlaupari í Borgarnesi

Tríklósan finnst enn í svitalyktareyði

Birt þann af
Svara

deodame_160pxTríklósan fannst í þremur tegundum af svitalyktareyði í nýlegri rannsókn norsku samtakanna Framtiden i våre hender, en tríklósan getur gert bakteríur ónæmar fyrir sýklalyfjum. Skaðsemi efnisins hefur verið þekkt um árabil og hefur Matvælastofnun Noregs lengi barist fyrir banni á notkun þess í neytendavörum. Í rannsókninni voru 28 svitalyktareyðar skoðaðir og reyndust þeir innihalda ýmis umhverfis- og heilsuskaðleg efni önnur en tríklósan. Þannig fundust ofæmisvaldandi ilmefni í 21 tegund, fimmtán innihéldu ál, fjögur innihéldu sílikonsambandið cyclopentasiloxane, míkróplast fannst í tveimur tegundum og ein innihélt silfur. Oft er mikið af skaðlegum efnum í snyrtivörum, og eru svitalyktareyðar einn versti vöruflokkurinn hvað það varðar. Af þeim 28 tegundum sem skoðaðar voru telur Framtiden i våre hender sig aðeins geta mælt með notkun tveggja.
(Sjá frétt Framtiden i våre hender 19. ágúst).

Háloftavindar gætu fullnægt orkuþörf mannkyns

Birt þann af
Svara

sky160Hægt væri að fullnægja orkuþörf heimsins með því að nýta vindorku í háloftunum að mati bandarískra vísindamanna sem skoðað hafa þennan möguleika. Með eins konar flugdrekatækni væri hægt að virkja nægan vind í allt að 3.000 metra hæð yfir yfirborði jarðar til að útvega 7,5 TW af raforku, eða sem nemur um þrefaldri orkuþörf heimsins. Mikil óvissa ríkir reyndar um mögulegar útfærslur á tækninni, en nú vinna um 20 sprotafyrirtæki að þróun hennar. Orkuframleiðsla af þessu tagi gæti auðveldað umbreytingu yfir í endurnýjanlega orku, einkum í löndum með langa strandlengju.
(Sjá frétt ENN 14. ágúst).

Yfirdráttardagurinn var í gær!

Birt þann af
Svara

yfirdrattur_160Yfirdráttardagurinn var í gær, 19. ágúst, en þá var mannkynið búið að nota allar þær auðlindir sem jörðin nær að framleiða á þessu ári. Samtökin Global Footprint Network hafa þróað reiknilíkan til að áætla vistspor þjóða og reikna með því út fjölda jarða sem heimsbyggðin þarf til að standa undir neyslu sinni. Þannig tímasetja samtökin jafnframt yfirdráttardaginn á hverju ári. Í fréttayfirlýsingu frá samtökunum kemur fram að árið 1961 hafi mannkynið árlega notað um einn þriðja af auðlindum jarðar, en í dag búa um 86% heimsbyggðarinnar í löndum þar sem úttektir auðlinda eru hærri en innborganir. Frá og með deginum í gær er mannkynið því að ganga á varabirgðir jarðarinnar eða lifa á yfirdrætti. Yfirdráttardaginn bar upp degi fyrr í ár en í fyrra.
(Sjá tilkynningu Global Footprint Network í gær).

Þalöt hægja á framleiðslu testósterons

Birt þann af
Svara

kremÞalöt  virðast hafa neikvæð áhrif á framleiðslu testósterons hjá fólki sem notar mikið af hreinlætisvörum og plastvörum, en slíkar vörur geta innihaldið nokkurt magn þalata og annarra efna sem trufla starfsemi innkirtla. Í nýrri rannsókn sem sagt er frá í tímaritinu Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism var magn testósterons í blóði 2.200 einstaklinga í Bandaríkjunum mælt og samtímis leitað að 13 niðurbrotsefnum þalata í þvagi sömu einstaklinga. Niðurstöðurnar sýndu marktækt samband lágs testósteronsgildis og magns þalata í þvagi. Síðustu 50 ár hefur dregið mjög úr testósteronframleiðslu karlmanna og telja vísindamenn þessa þróun geta haft veruleg neikvæð áhrif á lýðheilsu. Lækkun testósterons hefur neikvæð áhrif á kynþroska ungra pilta auk neikvæðra áhrifa á kynhvöt, kynstarfsemi, orku og heilbrigði beina bæði í körlum og konum á aldrinum 40-60 ára.
(Sjá frétt Science Daily 14. ágúst).

Rusl á fjörum kostar íbúa stórfé

Birt þann af
Svara

strendurÍbúar Orange County í Kaliforníu eyða tugum milljóna dollara árlega í að komast hjá því að eyða sumrinu á ströndum þar sem mikið er um rusl, að því er fram kemur í nýrri rannsókn bandarísku sjávar- og andrúmsloftsstofnunarinnar (NOAA). Útgjöldin felast í ferðakostnaði fólks sem fer um langan veg í leit að hreinni ströndum, enda virðist hreinleikinn skipta fólk mestu máli við val á strandsvæðum til útivistar. Ef takast má að minnka úrgangsmagn á ströndum sýslunnar um 25% gæti samanlagður sparnaður íbúa numið allt að 32 milljónum Bandaríkjadala á hverju sumri (um 3,7 milljörðum ísl. kr). Með því að koma í veg fyrir að úrgangur endi í hafinu er því dregið úr kostnaði íbúa á sama tíma og vistkerfi hafs og stranda eru vernduð.
(Sjá frétt ENN 12. ágúst).

ESB takmarkar notkun fóðurplantna í lífeldsneyti

Birt þann af
Svara

Biofuels made from sugar cane, Sao Paulo, BrazilFramvegis mega fóðurplöntur að hámarki standa undir 7% af allri framleiðslu lífeldsneytis í Evrópusambandinu samkvæmt nýju samkomulagi ráðherra orkumála ESB frá 13. júní sl. Notkun lífeldsneytis af fyrstu kynslóð hefur verið gagnrýnd þar sem eldsneytið er m.a. framleitt úr fóðurplöntum á borð við maís og sykurreyr sem gætu annars nýst sem fæða fyrir fólk og dýr. Jafnframt getur ræktun og landnotkun vegna framleiðslunnar haft í för með sér aukna losun gróðurhúsalofttegunda og hækkun á matvælaverði. Með því að draga úr notkun fóðurplantna til eldsneytisframleiðslu er brautin einnig rudd fyrir lífeldsneytisframleiðslu af annarri og þriðju kynslóð svo sem framleiðslu úr lífrænum úrgangi, hauggasi o.s.frv. Samkomulag ráðherranna verður nú lagt fyrir Evrópuþingið til endanlegrar afgreiðslu.
(Sjá frétt the Guardian 13. júní).

WildLeaks gegn ólöglegum veiðum

Birt þann af
Svara

The Big Cat Trade in Myanmar and ThailandWildLeaks, síða í anda WikiLeaks, hefur fengið 24 ábendingar um ólöglega veiði og ólöglega sölu á villtum dýrum síðan vefurinn var opnaður fyrir 3 mánuðum. Ólögleg viðskipti með villt dýr hafa aukist undanfarið en iðnaðurinn veltir árlega um 10-20 milljörðum bandaríkjadala (1.100-2.200 milljörðum ísl. kr.) sem gerir hann að fjórða stærsta svarta markaði heimsins á eftir eiturlyfjasölu, mansali og vopnaviðskiptum. Andrea Crosta, forsprakki síðunnar, segir WildLeaks vera mikilvægan vettvang fyrir fólk til að koma áleiðis upplýsingum um ólöglegt athæfi, þar sem yfirvöldum sé iðulega ekki treystandi vegna spillingar og mútuþægni. Ólögleg viðskipti með villt dýr tengjast oftar en ekki skipulögðum glæpasamtökum og því mikilvægt að nafnleynd heimildarmanna sé algjör. Hingað til hafa m.a. borist vísbendingar um ólöglegar fílaveiðar og fílabeinssölu í Hong Kong, veiðar á Súmatra tígrisdýrum, veiðar á hlébörðum og ljónum í Suður-Afríku, flutning simpansa frá Líberíu, ólöglegar fiskveiðar í Alaska og ólöglegan innflutning afrískra dýraafurða til Bandaríkjanna.
(Sjá frétt the Guardian 12. júní).

Plastefni úr tómataafgöngum

Birt þann af
Svara

Heinz_FordAfgangar frá tómatsósuframleiðslu Heinz verða hugsanlega notaðir í Ford bílaparta í nýju samstarfsverkefni fyrirtækjanna tveggja sem felur í sér rannsóknir á nýjum leiðum til að framleiða lífrænt plastefni úr tómötum. Talsmaður Ford segir athyglina beinast sérstaklega að þurrkuðu tómatahýði sem hægt sé að nota í raflagnafestingar eða geymsluhólf í innréttingu Ford bíla. Markmið verkefnisins er að þróa sterkt og létt efni sem stenst kröfur bílaframleiðenda og dregur á sama tíma úr vistspori beggja fyrirtækja. Verkefnið er enn á byrjunarstigi en bæði fyrirtækin eru bjartsýn á að samstarfið leiði til framleiðslu á 100% lífrænu plastefni sem getur nýst báðum aðilum.
(Sjá frétt Waste Management World í gær).

Loftmengun tengd við geðklofa og einhverfu

Birt þann af
Svara

autismLoftmengun kann að stuðla að geðklofa og einhverfu að því er fram kemur í rannsókn heilbrigðisdeildar Háskólans í Rochester í Bandaríkjunum. Mýs sem lifðu í menguðu lofti snemma á ævinni urðu fyrir skaðlegum breytingum í heila, þ.m.t. stækkun þess hluta heilans sem tengist einhverfu og geðklofa í mönnum. Mýsnar komu jafnframt illa út í mælingum á skammtímaminni, námsgetu og hvatvísi. Höfundar rannsóknarinnar segja niðurstöðurnar benda til að loftmengun geti ýtt undir einhverfu og önnur taugaþroskunarfræðileg frávik þar sem hún komi í veg fyrir eðlilega þroskun heilans. Niðurstöðurnar styðja fyrri vísbendingar um tengsl loftmengunar á fyrstu árum barna og einhverfu.
(Sjá frétt Science Daily 5. júní).