Hænsni endurvinna lífrænan úrgang á Samsø

hønselaugHópur íbúa á Samsø í Danmörku hefur tekið sig saman um stofnun hænsnafélaga sem ætlað er að nýta grænmetisúrgang frá heimilum á eynni, en þessi úrgangur hefur hingað til að mestu endað í sorpbrennslustöðvum. Gert er ráð fyrir að a.m.k. 10 heimili standi að hverju hænsnafélagi, en einstakar fjölskyldur geta þó komið sér upp eigin hænsnabúum innan ramma verkefnisins, svo fremi sem fylgt er settum reglum um nýtingu grænmetisúrgangs. Markmiðið með verkefninu er ekki aðeins að sýna fram á að þetta sé mögulegt, heldur einnig að efla samstöðu íbúanna, stuðla að breyttu hegðunarmynstri, skapa atvinnutækifæri og framleiða egg, kjúklinga og áburð fyrir eyjarskeggja. Ætlunin er að verkefnið nái til 60% af öllum heimilum á Samsø.
(Sjá frétt á heimasíðu Náttúruverndarsamtaka Danmerkur (DN) 14. nóvember).

Grænn jólasveinn væntanlegur

Grænn jóliÞær fréttir berast nú utan úr hinum stóra heimi að ameríski jólasveinninn hyggist hætta að klæðast rauða búningnum sem ónefnt drykkjarvörufyrirtæki útvegaði honum á 3. áratug síðustu aldar. Að sögn jólasveinsins hefur honum þótt gaman að kynna umrædda drykki en nú finnst honum kominn tími á breytingar, enda hafi ánægjan í starfinu minnkað, öfugt við mittismálið. Fyrir jólin sem nú nálgast mun jólasveinninn því klæðast grænum búningi, auk þess sem búist er við verulegum áherslubreytingum í gjafavali. Lögð verður áhersla á góðar gjafir í anda grænni jóla, í stað gjafa sem fara fljótlega í ruslið og enda í einhverri holu í jörðinni.
(Sjá frétt ENN 12. nóvember).

18.000 tonn af mat í ruslið á einum degi

Grasker EDIETalið er að 18.000 tonn af graskerjum lendi í ruslatunnum Breta eftir hrekkjavökuna. Þessi mikla sóun á sér stað á sama tíma og mikil vinna er lögð í ýmis verkefni til að draga úr sóun matvæla. Nóg er til af uppskriftum þar sem grasker koma við sögu, en svo virðist sem fólk hafi ekki áhuga á að nýta sér þær. Mikið af landi og öðrum auðlindum er því lagt undir ræktun á plöntum sem fara næstum því beint í ruslið.
(Sjá frétt EDIE í dag).

Ólögleg urðun við Sochi

Sochi urðunSvo virðist sem Rússar standi ekki við fyrirheit um að vetrarólympíuleikarnir í Sochi verði þeir grænustu í sögunni. Þar átti eingöngu að nota endurnýjanlegt efni og engum úrgangi átti að farga, hvorki byggingarúrgangi né öðru. AP-fréttastofan komst hins vegar að því á dögunum að mikið magn af blönduðum úrgangi hefur verið flutt á urðunarstað sem rússnesku járnbrautirnar reka við þorpið Akhshtyr, án starfsleyfis. Reyndar fylgir sögunni að starfsleyfi myndi ekki fást þótt sótt væri um það, þar sem urðunarstaðurinn sé á vatnsverndarsvæði. Haft er eftir talsmanni Greenpeace að þarna snúist „úrgangsforvarnir“ um að koma úrgangi úr augsýn.
(Sjá frétt NewsDaily í gær).

Brjóstapúðar safna eiturefnum

BrjostapudiNotaðir brjóstapúðar geta nýst til mælinga á þrávirkum efnum í líkömum kvenna. Sílikonið í púðunum dregur í sig og varðveitir ýmis eiturefni, þannig að þegar púðarnir eru fjarlægðir veita þeir mikilvægar upplýsingar til viðbótar þeim sem fást við efnagreiningar á blóðsýnum og sýnum úr brjóstamjólk. Norskir vísindamenn komust að þessu eftir að hafa fengið leyfi til að efnagreina púða sem fjarlægðir höfðu verið úr 22 konum á læknastofu í Osló. Í raun fara mikilvægar upplýsingar til spillis þegar notuðum brjóstapúðum er hent „ólesnum“.
(Sjá frétt á forskning.no í dag).

Plastagnir menga

PlastagnirPlastagnir úr ólíklegustu vörum geta borist út í umhverfið með fráveituvatni. Slíkar agnir slitna m.a. úr fötum úr gerviefnum við þvott, en þær getur einnig verið að finna t.d. í „skrúbbkremi“ og tannkremi. Í nýlegri athugun neytendaþáttarins Kontant í danska ríkissjónvarpinu fannst m.a. „skrúbbkrem“ sem var að 1/10 gert úr pólýetýlenkornum. Plastagnir brotna afar seint niður í náttúrunni og við þær loða oft skaðleg efnasambönd, annað hvort úr plastinu sjálfu eða utanaðkomandi. Langtímaáhrif plastagna í umhverfinu eru fremur lítið þekkt, en minnstu agnirnar geta hugsanlega borist inn í frumur lífvera.
(Sjá frétt á forbrugerkemi.dk 15. maí).

Vaxandi rusl á breskum fjörum

Cigarette-butts-ends-left-009Rusl á breskum fjörum jókst um 12% milli áranna 2011 og 2012, mælt í fjölda hluta á hvern kílómetra strandlengjunnar. Mest varð aukningin á rusli frá reykingamönnum. Þannig fjölgaði kveikjurum og sígarettupökkum um 90% á milli ára og fjöldi sígarettufiltera tvöfaldaðist. Á einni helgi í september í fyrra fylltu sjálfboðaliðar 1.800 sorpsekki með rusli á 90 km strandlengju, og reyndust um 65% af ruslinu vera plast af einhverju tagi. Þetta veldur sérstökum áhyggjum, þar sem plastið brotnar seint eða ekki niður í náttúrunni. Svo virðist sem áratugalöng viðleitni til að bæta umgengni fólks hafi ekki skilað miklum árangri.
(Sjá frétt The Guardian í gær).

Grænum útförum fjölgar

Green funeralSífellt fleiri Bandaríkjamenn kjósa grænar útfarir í stað hefðbundinna, þó að enn séu þær aðeins lítill hluti af heildinni. Nú eru starfræktir 30 grænir kirkjugarðar í Bandaríkjunum, þar sem fylgt er sérstökum reglum til að lágmarka neikvæð umhverfisáhrif greftrunarinnar. Öllum umbúnaði er haldið í lágmarki, líkkistur ekki notaðar eða þá kistur úr efnum sem brotna hratt niður í náttúrunni, líksmurningarvökvar ekki notaðir o.s.frv. Áætlað er að árlega séu rúmlega 60.000 tonn af stáli og um 180 milljónir lítra af líksmurningarvökvum grafin í jörð með látnu fólki. Þetta efni myndi duga til að byggja 8 Eiffelturna og fylla 8 sundlaugar í fullri stærð.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).

Brýnt að stórbæta nýtingu málma

Metals UNEPGera þarf stórátak í bættri nýtingu og endurvinnslu til að komast hjá alvarlegum skorti á sjaldgæfum málmum, en búast má við að eftirspurn eftir málmum eigi jafnvel eftir að tífaldast. Sérstaklega er mikilvægt að hönnun raf- og rafeindatækja auðveldi endurnotkun og endurvinnslu einstakra íhluta, en í slíkum tækjum er mikið magn dýrmætra málma í örlitlu magni. Þannig getur venjulegur farsími innihaldið yfir 40 tegundir málma, allt frá algengum málmum á borð við kopar upp í vandfengna málma á borð við gull og palladíum. Árlega fleygir hver jarðarbúi 3-7 kg. af raf- og rafeindatækjaúrgangi, þannig að þarna eru gríðarleg tækifæri til úrbóta. Í nýrri skýrslu sérfræðingahóps á vegum Umhverfisstofnunar Sameinuðu þjóðanna (UNEP) kemur fram að af 60 málmum hafi aðeins 20 náð 50% endurvinnsluhlutfalli og að endurvinnsluhlutfall 34 málmtegunda sé innan við 1%.
(Sjá frétt á heimasíðu UNEP 24. apríl).

Bónuspunktar fyrir flokkun matarleifa

24458Frá og með gærdeginum geta íbúar í Windsor & Maidenhead í Englandi (Royal Borough of Windsor & Maidenhead) fengið sérstaka bónuspunkta ef þeir standa sig vel í að halda matarleifum aðskildum frá öðrum heimilisúrgangi. Punktana geta þeir síðan notað sem gjaldmiðil í verslunum á svæðinu. Verkefnið er hið fyrsta sinnar tegundar í Bretlandi og byggir á samstarfi héraðsstjórnarinnar og Recyclebank, sem heldur utan um punktakerfið. Þá hefur sveitarstjórnaráðuneytið styrkt þetta framtak.
(Sjá frétt EDIE í gær).