Réttlætismerking viðurkennd í opinberum innkaupum

FLO ESBStjórnvöld í löndum Evrópusambandsins geta hér eftir tekið fullt tillit til réttlætismerkinga („fairtrade vottunar“) í innkaupum sínum eftir að Evrópuþingið samþykkti nýja tilskipun um opinber innkaup í síðustu viku. Með þessu er staðfest sú niðurstaða Evrópudómstólsins í svonefndu Norður-Hollandsmáli að leyfilegt sé að láta „fairtrade uppruna“ gilda til stiga í opinberum útboðum.
(Sjá frétt á heimasíðu Fairtrade International 17. janúar).

Nýr flæðisrafgeymir vekur vonir

HarvardVísindamenn við Harvardháskóla hafa þróað nýja gerð rafgeymis þar sem algengt og ódýrt lífrænt efni er notað í stað sjaldgæfra málma. Um er að ræða flæðisrafgeymi þar sem vökvi tekur í sig rafhleðslu í sérstökum rafbreyti (e. electrochemical conversion hardware) og er síðan geymdur hlaðinn í tanki. Þegar nota þarf orkuna flæðir vökvinn til baka í gegnum rafbreytinn yfir í annan tank þar sem hann bíður eftir nýrri hleðslu. Stærð tankanna er óháð stærð rafbreytisins, ólíkt því sem gerist í venjulegum rafhlöðum þar sem báðir hlutar eru sambyggðir. Lífræna efnið sem tekur við hleðslunni er kínón, en það er að finna í olíuafurðum og í fjölmörgum plöntum, m.a. í rabarbara. Þessi nýja tækni gæti boðað nýja tíma í nýtingu endurnýjanlegrar orku, svo sem vindorku og sólarorku, þar sem erfiðleikar við geymslu orkunnar hafa staðið í vegi fyrir því að hægt væri að jafna sveiflur í framboði og eftirspurn. Fræðilega væri hægt að nota tæknina hvort sem er í stórum stíl sem hluta af raforkukerfi á landsvísu eða í heimilisstærð.
(Sjá frétt á heimasíðu Harvardháskóla 8. janúar).

Vantar fleiri venjulega hjólreiðamenn

Hjól GoodwillRobert Goodwill, aðstoðarráðherra samgöngumála í bresku ríkisstjórninni, hefur lýst þeirri skoðun sinni að þörf sé á að fjölga venjulegu fólki á reiðhjólum, þ.e.a.s. fólki sem hjólar stuttar vegalengdir á hverjum degi í venjulegum fötum með körfu á bögglaberanum. Hann telur hjólreiðamenningu samtímans einkennist um of af „hjólanördum“ í þröngum hjólabúningum á sérútbúnum hjólum, sem taki álíka mikið tillit til bögglaberafólksins og ökumenn til „hjólanördanna“. Til að hjólreiðar verði útbreiddur samgöngumáti þurfi fólki að finnast þær henta sér, jafnvel þótt það sé orðið miðaldra eða yfir kjörþyngd.
(Sjá pistil The Guardian í dag).

Sturta sem endurvinnur vatnið jafnóðum

EndurvinnslusturtaSænski hönnuðurinn Mehrdad Mahdjoubi hefur kynnt nýja gerð af sturtu sem hreinsar baðvatnið jafnóðum og það kemur í niðurfallið og sendir það aftur upp í sturtuhausinn. Með þessu móti á að vera hægt að komast af með 5 lítra af vatni í 10 mínútna sturtu í stað 150 lítra eins og algengt mun vera. Þessu fylgir ekki aðeins mikill vatnssparnaður, heldur einnig orkusparnaður, þar sem vatnið kólnar lítið í ferlinu. Endurvinnslusturta Mehrdads byggir á svipaðri tækni og notuð er í geimferðum, en eftir er að sjá hvort takast megi að gera hana fýsilega til notkunar á venjulegum heimilum.
(Sjá frétt EDIE 6. janúar).

Samkomulag um lífræna framleiðslu og fjölgun starfa í dönskum landbúnaði

Danskur bóndiSkömmu fyrir jól náðist breið samstaða á danska þinginu um stuðning við lífræna framleiðslu á landsbyggðinni á sama tíma og dregið var úr heildarumfangi landsbyggðarstyrkja. Með þessu á að skapa fleiri störf og bæta umhverfið, en samkvæmt samkomulaginu verður 100 milljónum DKK (um 2,13 milljörðum ísl. kr.) varið í fjárfestingar í lífrænum landbúnaði á árunum 2014-2015, m.a. í aðstöðu til fullvinnslu ávaxta, grænmetis og kjötvöru og í stuðning við byggingu nýrra gripahúsa hjá bændum sem vilja skipta yfir í lífrænan landbúnað. Í samkomulaginu felst einnig staðfesting á fyrri markmiðum stjórnvalda um að 60% allra matvæla sem boðið er upp á í mötuneytum hins opinbera skuli vera lífræn. Í því skyni verða 68 millj. DKK (um 1,45 milljarðar ísl. kr.) settir í það á næstu tveimur árum að bæta menntun og kosta breytingar í mötuneytunum.
(Sjá frétt á heimasíðu Økologisk landsforening 20. desember).

Tengiltvinnbíll með sólfangara

Ford solar 200Á bílasýningunni CES2014, sem hefst í Las Vegas í dag, mun bílaframleiðandinn Ford sýna fyrsta tengiltvinnbílinn sem nýtir sólfangara á þaki til að hlaða rafhlöðurnar. Vonir standa til að sólarorkan dugi fyrir allt að 75% af daglegum bílferðum meðalökumanns.
(Sjá frétt Teknisk Ukeblad 4. janúar).

Fosfór endurunninn úr fráveitunni

Århus fosfórGrundfos og vatnsveitan í Århus hafa tekið höndum saman um að þróa búnað til að endurheimta fosfór úr fráveituvatni. Vonir standa til að með þessu móti megi ná allt að 60% af þeim fosfór sem annars færi til spillis. Þar með er ekki aðeins komið í veg fyrir sóun auðlindar og spornað gegn hugsanlegri ofauðgun, heldur einnig sköpuð ný og græn atvinnutækifæri.
(Sjá frétt EDIE í dag).

Hænsni endurvinna lífrænan úrgang á Samsø

hønselaugHópur íbúa á Samsø í Danmörku hefur tekið sig saman um stofnun hænsnafélaga sem ætlað er að nýta grænmetisúrgang frá heimilum á eynni, en þessi úrgangur hefur hingað til að mestu endað í sorpbrennslustöðvum. Gert er ráð fyrir að a.m.k. 10 heimili standi að hverju hænsnafélagi, en einstakar fjölskyldur geta þó komið sér upp eigin hænsnabúum innan ramma verkefnisins, svo fremi sem fylgt er settum reglum um nýtingu grænmetisúrgangs. Markmiðið með verkefninu er ekki aðeins að sýna fram á að þetta sé mögulegt, heldur einnig að efla samstöðu íbúanna, stuðla að breyttu hegðunarmynstri, skapa atvinnutækifæri og framleiða egg, kjúklinga og áburð fyrir eyjarskeggja. Ætlunin er að verkefnið nái til 60% af öllum heimilum á Samsø.
(Sjá frétt á heimasíðu Náttúruverndarsamtaka Danmerkur (DN) 14. nóvember).

Umhverfisvænsta bygging heims formlega opnuð í gær

Co-ophúsið í ManchesterNýtt 14 hæða hús sem hýsir höfuðstöðvar Co-op í Manchester hefur verið útnefnt umhverfisvænsta hús í heimi, en það náði hæsta skori vottunarkerfisins BREEAM til þessa, 95,16%. Þessi einstaki árangur byggir á mörgum þáttum. Þar má nefna að orka fyrir húsið er framleidd úr uppskeru af ökrum Co-op, hitastig jarðvegsins undir húsinu er nýtt til að jafna árstíðabundna hitasveiflu innandyra, og tvöfalt ytrabyrði hússins virkar sem sæng á vetrum en loftræsting á sumrum. Elísabet Englandsdrottning opnaði húsið formlega í gær, fimmtudaginn 14. nóvember.
(Sjá frétt EDIE í gær).

Opnað fyrir útflutning lífrænnar framleiðslu til Kína

Lífræn svínDanskir framleiðendur lífrænt vottaðra afurða binda miklar vonir við samkomulag sem matvælaráðherra Danmerkur skrifaði undir í Kína fyrr í vikunni. Í framhaldinu er þess vænst að Kínverjar samþykki lífræna vottun frá Danmörku sem aðgöngumiða að kínverskum markaði. Þetta getur haft gríðarlega þýðingu fyrir Dani, enda fer eftirspurn eftir lífrænt vottuðum vörum mjög vaxandi hjá kínversku millistéttarfólki.
(Sjá frétt á heimasíðu Økologisk Landsforening 13. nóvember).