Hópur vísindamanna undir stjórn Yat Li, aðstoðarprófessors í efnafræði við Háskólann í Santa Cruz í Kaliforníu, hefur þróað búnað sem framleiðir vetni úr fráveituvatni og sólarljósi með hjálp örvera en án utanaðkomandi orku. Hugmyndin byggir á samnýtingu tvenns konar efnarafala, sem báðir geta framleitt vetni einir og sér, en þurfa til þess vægan rafstraum. Búnaður Li og félaga hefur enn sem komið er aðeins verið prófaður í tilraunastofu, en nýtingarmöguleikarnir eru miklir ef takast má að þróa búnaðinn til nota í hreinsistöðvum fyrir fráveituvatn. Með þessu fæst ekki aðeins vetni án mikillar fyrirhafnar eða rekstrarkostnaðar, heldur brotna lífræn mengunarefni í fráveituvatninu niður í leiðinni.
(Sjá frétt Science Daily 10. október).
Greinasafn fyrir flokkinn: Orka
Sjávarfallavirkjun í Pentlandfirði

Í síðustu viku veitti skoska ríkisstjórnin fyrirtækinu MeyGen Ltd. leyfi til að hleypa af stokkunum stærsta sjávarfallaorkuverkefni í Evrópu í Pentlandfirði milli Orkneyja og meginlands Skotlands. Fyrsta skrefið í verkefninu felst í byggingu 9 MW tilraunavirkjunar, en ætlunin er að virkjunin verði 86 MW þegar upp er staðið. Virkjun af þeirri stærð ætti að geta séð 42.000 heimilum fyrir raforku. Pentlandfjörður er talinn henta einstaklega vel til virkjunar sjávarfallaorku, en menn greinir nokkuð á um raunverulega framleiðslugetu.
(Sjá frétt PlanetArk 17. september).
Ný tækni í þörungaræktun
Vísindamenn við Háskólann í Alicante hafa fengið einkaleyfi á nýrri gerð ræktunartanka sem gera það mögulegt að ná meiri afköstum í ræktun smásærra þörunga en áður hefur þekkst. Nýjungarnar í þessum búnaði felast m.a. í minni þörf fyrir reglubundna hreinsun, minna viðhaldi og betri nýtingu koltvísýrings og ljóss, auk þess sem auðvelt er að stækka búnaðinn og auka framleiðsluna að sama skapi. Tæknin er enn of dýr til að teljast markaðsvæn, en fræðilega séð geta þörungar sem ræktaðir eru í þessum tönkum gefið af sér mikið magn lífolíu og verðmætra hráefna til framleiðslu á matvælum, lyfjum og snyrtivörum, þ.m.t. fitusýrur, ensím, prótein, vítamín og andoxunarefni, svo eitthvað sé nefnt, allt eftir því hvaða tegundir eru ræktaðar.
(Sjá frétt Science Daily 24. maí).
Skotar byggja 40 MW sjávarölduvirkjun
Skosk stjórnvöld hafa veitt orkufyrirtækinu Aquamarine leyfi til að hefja uppsetningu á ölduvirkjun við norðvesturströnd Lewis eyju (g. Leòdhas (Ljóðhús)) við Skotland. Þar er ætlunin að setja upp 40-50 „ostruvélar“ með samanlagt afl upp á 40 MW. Rafmagn frá virkjuninni ætti að nægja u.þ.b. 30.000 heimilum. Gert er ráð fyrir að verkið taki nokkur ár, en áður en hafist er handa við uppsetningu vélanna þarf að byggja upp aðstöðu og tengingar á landi. Virkjunin, sem verður stærsta ölduvirkjun í heimi, verður í grennd við bæinn Fivepenny Borve, en þar er talinn vera einn hagstæðasti ölduvirkjunarstaður í Evrópu.
(Sjá frétt EDIE 23. maí).
Rafmagn beint úr plöntum
Vísindamenn við Háskólann í Georgíu eru að þróa aðferð til að láta plöntur framleiða rafmagn, en vitað er að plöntur nýta orku sólarljóssins margfalt betur en öflugustu sólfangarar. Tæknin byggir á því að einangra himnuskífur (e. thylakoid) úr grænukornum plantnanna og grípa inn í ljóstillífunina sem þar fer fram með því að klófesta rafeindir sem myndast þegar sólarljósið klýfur vatnssameindir í vetni og súrefni, þ.e. áður en viðkomandi rafeindir ganga inn í efnaferli þar sem sykrur eru búnar til úr vetni og koltvísýringi. Tekist hefur að framleiða rafmagn með þessum hætti í afar smáum stíl. Aðferðin á langt í land áður en hægt verður að nota hana til raforkuframleiðslu, en vísindamennirnir benda á að fyrir 30 árum hafi t.d. efnarafalar verið á algjöru frumstigi en séu nú víða notaðir.
(Sjá frétt Science Daily í gær).
Orka frá rafbílum seld inn á raforkukerfið
Síðustu vikur hefur orka frá nokkrum rafbílum verið seld annað slagið inn á raforkukerfið í Miðvesturríkjum Bandaríkjanna. Hugmyndin er ekki alveg ný, en þetta mun vera í fyrsta sinn sem henni er hrint í framkvæmd við raunverulegar aðstæður. Það er orkufyrirtækið NRG Energy sem hefur þróað umrædda tækni (eV2g (Electric vehicles to grid)), í samvinnu við háskólann í Delaware. Þegar fram í sækir standa vonir til að þessi aðferð geti aukið stöðugleika raforkukerfa og gefið eigendum rafbíla möguleika á að verða ýmist kaupendur eða seljendur raforku eftir aðstæðum á markaði á hverju augnabliki.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).
Fyrsta „alvöru“ OTEC-orkuverið
Hergagnaframleiðandinn Lockheed Martin áformar að reisa 10 MW orkuver undan ströndum Kína, þar sem rafmagn verður framleitt með svonefndri hafsvarmaskiptatækni (e. Ocean Thermal Energy Conversion (OTEC)). Aðferðin hefur verið þekkt í 130 ár, en þetta verður fyrsta OTEC-orkuverið í heiminum, sem kemst nálægt því að nýta þessa tækni með hagkvæmum hætti. Orkan frá verinu ætti að geta dugað nokkur þúsund heimilum, og í framhaldinu eygja menn möguleika á að byggja sambærileg orkuver með uppsett afl allt að 100 MW. Tæknin byggir á því að nýta hitamun djúpsjávar og uppsjávar með ammoníak sem vinnslumiðil sem jafnframt er látinn drífa gufuhverflarafal.
(Sjá frétt PlanetArk í dag).
Tímamót í Kattegat
Sl. mánudag urðu ákveðin þáttaskil í vindorkuframleiðslu í Danmörku þegar 36. myllan í Anholt vindmyllugarðinum í Kattegat var tekin í notkun. Þar með var uppsett afl vindorkustöðva úti fyrir ströndum Danmerkur komið í 1 GW, sem dugar fyrir u.þ.b. milljón heimili. Séu vindorkustöðvar á landi taldar með er uppsett afl vindorkustöðva í Danmörku að nálgast 4 GW. Bretar eru eina þjóðin í heiminum sem fær meiri raforku en Danir frá vindmyllum á hafi.
(Sjá frétt Teknisk Ukeblad í gær).
Eldsneyti úr sólarljósi og CO2
Miklar vonir eru bundnar við nýja tækni til að framleiða eldsneyti úr koltvísýringi með aðstoð sólarljóssins, en hópur vísindamanna undir stjórn Heriot-Watt háskólans í Edinborg vinnur að þessu. Hópurinn fékk nýlega styrk upp á 1,2 milljónir sterlingspunda (um 226 millj. ísl. kr.) til að auka skilvirkni í framleiðslunni og gera hana samkeppnishæfa á markaði. Afurðin úr ferlinu getur t.d. verið metan eða metanól, og ef vel gengur ætti þetta að geta minnkað kolefnislosun út í andrúmsloftið um 700 milljón tonn á ári, sem er meira en öll árleg losun Bretlands.
(Sjá frétt EDIE í gær).
Ljósin slökkt í Frakklandi
Frá og með 1. júlí nk. verða verslanir og skrifstofur í Frakklandi að slökkva öll inniljós einni klst. eftir að síðasti starfsmaður yfirgefur bygginguna. Jafnframt verða ljós í búðargluggum að vera slökkt eftir kl. 1 eftir miðnætti. Þessar reglur eru hluti af nýrri löggjöf sem ætlað er að draga úr ljósmengun, auk þess sem losun koltvísýrings mun minnka um 250.000 tonn á ári. Orkan sem sparast dugar fyrir 750.000 frönsk heimili.
(Sjá frétt The Guardian 30. janúar).